Bệnh thường gặp
13-05-2020 11:30

Béo phì và những hệ lụy đáng sợ

Ngày nay, lối sống tĩnh tại ít vận động kèm với chế độ ăn uống không khoa học khiến tình trạng thừa cân béo phì ngày càng gia tăng trong xã hội. Tuy nhiên, bệnh béo phì không chỉ ảnh hưởng đến vóc dáng mà còn có thể gây ra nhiều hệ lụy đáng sợ.

Mức độ béo phì được đánh giá theo công thức BMI khá đơn giản, dễ sử dụng và được Quốc tế công nhận: BMI =Trọng lượng (kg)/ [Chiều cao (m)]2 

Theo đó:

  • Có nguy cơ khi BMI ≥ 23 - 24,9
  • Béo phì độ 1 khi BMI từ 25 – 29,9
  • Béo phì độ 2 khi BMI ≥ 30

Lưu ý: Chẩn đoán béo phì với BMI không áp dụng cho người luyện tập thể hình, vận động viên với lượng cơ bắp lớn vì BMI có thể cao nhưng lượng mỡ thừa trong cơ thể lại không lớn.

béo phì không chỉ ảnh hưởng đến vóc dáng mà còn có thể gây ra nhiều hệ lụy đáng sợ
Béo phì không chỉ ảnh hưởng đến vóc dáng mà còn có thể gây ra nhiều hệ lụy sức khỏe

Hệ lụy từ béo phì

Theo “Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị bệnh nội tiết - chuyển hóa” của Bộ Y tế, các biến chứng mà người bị béo phì có nguy cơ mắc phải đó là:

1. Bệnh lý tim mạch

Tăng huyết áp: người bệnh dễ mắc phải tăng huyết áp. Thực tế có mối liên quan giữa béo phì và tăng huyết áp, khi giảm cân huyết áp cũng sẽ giảm theo.

Bệnh mạch vành: thiếu máu cơ tim và nặng hơn nữa là nhồi máu cơ tim. Biến chứng mạch vành xảy ra ngay cả khi không có các yếu tố nguy cơ khác như tăng huyết áp, đái tháo đường… và sẽ trầm trọng hơn khi có phối hợp với các yếu tố nguy cơ này.

2. Các bệnh về chuyển hóa

Béo phì là một yếu tố nguy cơ của hội chứng chuyển hóa bởi sự gia tăng khối lượng mô mỡ quá mức, trong đó bao gồm:

  • Rối loạn chuyển hóa đường huyết, việc đề kháng insulin dễ dẫn đến bệnh lý tiền đái tháo đường, đái tháo đường típ 2.
  • Rối loạn mỡ máu: ở người béo phì, chất béo từ mỡ được giải phóng và lưu thông vào tuần hoàn gây ra nhiều nguy cơ về xơ vữa mạch máu.
  • Rối loạn chuyển hóa acid uric (Gout): thuốc điều trị béo phì có thể làm tăng acid uric (do tăng thoái biến protein) từ đó gây ra cơn gout cấp.
Người béo phì có nguy cơ mắc các biến chứng tim mạch, tiêu hóa, bệnh chuyển hóa và nhiều loại bệnh khác
Người béo phì có nguy cơ mắc các biến chứng tim mạch, tiêu hóa, bệnh chuyển hóa và nhiều loại bệnh khác

3. Biến chứng về tiêu hóa

Các biến chứng trên hệ tiêu hóa mà người béo phì dễ mắc phải như:

  • Gan nhiễm mỡ: gan lớn dần có thể tiến triển thành viêm gan mỡ, xơ gan.
  • Sỏi túi mật: do tăng cholesterol trong dịch mật dẫn đến kết tinh thành sỏi trong túi mật.
  • Viêm tụy cấp.
  • Trào ngược dạ dày thực quản: bệnh lý này rất thường xảy ra ở người bị bệnh béo phì.

4. Biến chứng ở phổi

Đầu tiên là giảm chức năng hô hấp: béo phì làm hạn chế sự di động của lồng ngực khi hít thở từ đó dễ dẫn đến suy hô hấp. Ngoài ra béo phì còn là một phần nguyên nhân dẫn đến tình trạng ngừng thở khi ngủ (hội chứng Pickwick), ngủ ngáy.

5. Các biến chứng khác

Ngoài các biến chứng và bệnh lý kể trên, người mắc béo phì còn có thể gặp phải một số bệnh khác như:

  • Các bệnh về xương khớp (thoái hóa khớp, thoát vị đĩa đệm, trượt cột sống…) do hệ xương khớp luôn phải chịu lực đè nén cao hơn người bình thường.
  • Các biến chứng thần kinh (nhồi máu não, xuất huyết não…)
  • Giảm khả năng sinh dục, rối loạn kinh nguyệt ở nữ, khó sinh con.
  • Bên cạnh đó, còn tăng nguy cơ mắc ung thư.

Chẩn đoán và điều trị bệnh béo phì

Bác sĩ sẽ chẩn đoán bệnh dựa vào chỉ số BMI và một số xét nghiệm liên quan nếu cần thiết.

Việc điều trị béo phì cần phối hợp giữa tiết chế lượng thực phẩm ăn vào và luyện tập thể lực tiêu hao năng lượng. Vấn đề này phụ thuộc rất nhiều vào ý chí của người bệnh. Bên cạnh đó, bác sĩ cũng có thể kê đơn một số thuốc làm giảm cảm giác thèm ăn, giảm hấp thu chất béo nếu cần thiết.

Ngoài ra, một số điều trị đặc biệt cũng được áp dụng ở người bệnh quá nặng, không còn khả năng vận động, sinh hoạt bình thường như: đặt bóng vào dạ dày tạo cảm giác no, khâu nhỏ dạ dày, phẫu thuật lấy mỡ bụng…

Phòng ngừa béo phì

Việc phòng ngừa bệnh chủ yếu liên quan đến thay đổi lối sống như:

  • Xây dựng chế độ ăn uống hợp lý, khoa học.
  • Tăng cường vận động - tập luyện thể lực.
  • Thường xuyên đo chỉ số BMI tại nhà để phát hiện béo phì sớm.
  • Khi phát hiện bản thân mắc béo phì, cần định kì khám huyết áp, xét nghiệm lipid máu, glucosse máu, acid uric… để phát hiện sớm và phòng ngừa các biến chứng có thể xảy ra.

 

ĐỪNG BỎ LỠ


Vui lòng đăng nhập hoặc đăng ký để được bình luận!

Move top