Bệnh ngày nay

Thiếu máu lên não… cẩn thận kẻo đột quỵ

Thiếu máu lên não nếu không phát hiện và điều trị kịp thời có thể gây nhiều biến chứng nguy hiểm như đột quỵ, thiếu máu cục bộ thoáng qua, phình động mạch não…

Bài viết sau sẽ giúp bạn nhận biết các nguyên nhân, triệu chứng, biến chứng, phương pháp điều trị và cả cách phòng tránh thiếu máu lên não một cách hiệu quả.

Vì sao chúng ta bị thiếu máu lên não?

Nguyên nhân gây thiếu máu lên não bao gồm:

  • Mạch máu bị thu hẹp
  • Mạch máu bị tắc
  • Cục máu đông
  • Vỡ mạch máu

Xơ vữa động mạch là nguyên nhân phổ biến của hẹp hoặc tắc nghẽn mạch máu. Xơ vữa động mạch chỉ sự tích tụ chất béo, được gọi là mảng bám, trong các động mạch. Mảng bám chủ yếu được tạo thành từ cholesterol và canxi, khiến các động mạch cứng lại. Sự rắn và tích tụ mảng bám này tăng dần theo thời gian. Cũng như hẹp mạch máu, mảng bám có thể vỡ ra và di chuyển trong máu, làm tắc nghẽn tĩnh mạch hoặc động mạch ở những nơi khác trong cơ thể.

Xơ vữa động mạch là nguyên nhân phổ biến của hẹp hoặc tắc nghẽn mạch máu
Xơ vữa động mạch là nguyên nhân phổ biến của hẹp hoặc tắc nghẽn mạch máu

Ngoài các nguyên nhân trên, một số yếu tố dưới đây cũng được xem có liên quan “mật thiết” đến tình trạng thiếu máu lên não mọi người cần cảnh giác:

  • Giới tính
  • Tuổi tác
  • Tiền căn bệnh gia đình và di truyền
  • Huyết áp cao
  • Bệnh động mạch
  • Hút thuốc lá
  • Không vận động và béo phì

Các triệu chứng “đặc trưng” của thiếu máu lên não 

Các triệu chứng của thiếu máu lên não có thể tương tự các triệu chứng đột quỵ. Do đó, việc điều trị nhanh có thể làm giảm tổn hại và giúp phục hồi tốt hơn, bạn nên đến bệnh viện ngay lập tức nếu gặp những triệu chứng sau:

  • Nói lắp, khó nuốt
  • Đột nhiên yếu ở chân tay
  • Mất thăng bằng, chóng mặt hoặc cảm giác quay cuồng
  • Mất thị lực 
  • Tê hoặc cảm giác ngứa ran
  • Sự lẫn lộn, hay nhầm lẫn
  • Nôn mửa hoặc buồn nôn

Lưu ý: Những triệu chứng này có thể xảy ra hoặc chỉ kéo dài trong một thời gian ngắn.

Những triệu chứng có thể xảy ra hoặc chỉ kéo dài trong một thời gian ngắn
Những triệu chứng có thể xảy ra hoặc chỉ kéo dài trong một thời gian ngắn

Thiếu máu lên não sẽ gây ra các biến chứng nguy hiểm nào?

Thiếu máu lên não có thể gây ra các biến chứng nguy hiểm dưới đây:

- Đột quỵ

Đây được xem là biến chứng khá nguy hiểm của thiếu máu lên não. Các tế bào não sẽ không nhận được các chất dinh dưỡng cần thiết nếu lưu lượng máu đến não bị giảm hoặc ngừng lại. Lưu lượng máu dừng lại lâu có thể gây hư hại hoặc “giết chết” các tế bào não gây đột quỵ.

Bạn có thể chọn thay đổi lối sống để giảm nguy cơ đột quỵ như bỏ thuốc lá, ăn uống lành mạnh để giảm cholesterol, và tập thể dục thường xuyên.

- Thiếu máu cục bộ thoáng qua (TIA)

Một cục máu đông hoặc một mảnh mảng bám bong ra khỏi thành động mạch có thể làm tắc nghẽn mạch máu. Nếu điều này xảy ra trong một thời gian ngắn và cục máu đông bị đẩy đi khỏi vị trí tắc nghẽn sẽ gây ra cơn thiếu máu cục bộ thoáng qua (TIA).

Một TIA không để lại thiệt hại lâu dài, nhưng nó là dấu hiệu cảnh báo quan trọng đối với đột quỵ. Các triệu chứng chỉ kéo dài trong vài phút. Một người có thể bị rối loạn tâm thần đột ngột, yếu tay chân đột ngột hoặc tê, đột ngột mất cân bằng, hoặc đau đầu dữ dội.

- Phình động mạch não

Mạch máu trong não có thể suy yếu và sưng lên được gọi là chứng phình động mạch não, đây cũng là một biến chứng của thiếu máu lên não. Huyết áp cao, hẹp động mạch hoặc chấn thương đầu có thể là nguyên nhân. Nếu một mạch máu trong não bị vỡ, có thể gây chảy máu trong não và làm tổn thương hoặc phá hủy các tế bào não.

Phình động mạch não là một biến chứng của thiếu máu lên não
Phình động mạch não là một biến chứng của thiếu máu lên não

Thiếu máu lên não được điều trị như thế nào?

Để chẩn đoán thiếu máu lên não, ngoài kết hợp khai thác các triệu chứng và tiền sử bệnh, các bác sĩ có thể yêu cầu người bệnh thực hiện siêu âm, chụp cộng hưởng từ (MRI), tia X quang.

Tùy theo tình trạng, người bệnh sẽ được chỉ định các phương pháp điều trị sau:

- Những lựa chọn điều trị khi bị thiếu máu lên não

  • Thuốc để điều trị hẹp động mạch nếu đây là nguyên nhân gây ra các triệu chứng thiếu máu lên não.
  • Phẫu thuật trong trường hợp tắc nghẽn hoàn toàn hoặc  hẹp động mạch nghiêm trọng.

Mục đích chính của việc dùng thuốc để điều trị hẹp  mạch máu là giảm nguy cơ đột quỵ. Bác sĩ có thể kê đơn thuốc để:

  • Làm loãng máu và ngăn ngừa cục máu đông
  • Giảm cholesterol
  • Kiểm soát huyết áp cao

- Ngăn ngừa thiếu máu lên não

Thông thường, những người bị thiếu máu lên não có nguy cơ đột quỵ cao. Một người đã bị đột quỵ trước đó hoặc TIA có nhiều khả năng xảy ra một lần nữa. Vì lý do này, thay đổi lối sống và dùng thuốc phòng ngừa bệnh là rất quan trọng.

Theo Medicalnewstoday

Người viết: SV Y3 Nguyễn Thị Tường Vi

Khoa Y – Trường Đại học Quốc gia TP.HCM 

ĐỪNG BỎ LỠ


Vui lòng đăng nhập hoặc đăng ký để được bình luận!

Move top