Bệnh thường gặp

Tiêu chảy nhiễm trùng: Nguyên nhân và cách phòng tránh

Tiêu chảy nhiễm trùng có thể dẫn biến chứng xuất huyết nguy hiểm, thậm chí ảnh hưởng tính mạng. Bệnh thường xảy ra vào mùa hè, ở cả trẻ em và người lớn.

Tiêu chảy nhiễm trùng thường lây lan qua phân hay đường ăn uống. Khi phân bị nhiễm bệnh, mầm bệnh có thể lây từ người này sang người khác một cách tình cờ (chẳng hạn thông qua bắt tay) bằng cách tiếp xúc với bề mặt bị ô nhiễm hoặc dụng cụ, đồ vật. Nhiễm bệnh qua đường ăn uống như sử dụng thức ăn hay đồ uống nhiễm bệnh.  

Triệu chứng của tiêu chảy nhiễm trùng giai đoạn đầu thường là sốt và tiêu chảy. Nôn ói nhiều kết hợp với tiêu chảy, đau bụng – co thắt dữ dội, nhức đầu, mất nước, lờ đờ… là những dấu hiệu nghiêm trọng của bệnh, cần đi bác sĩ ngay lập tức.

Nguyên nhân gây tiêu chảy nhiễm trùng

Mức độ nghiêm trọng của bệnh sẽ phụ thuộc vào mầm bệnh gây ra. Theo các chuyên gia, nhiễm vi rút, vi khuẩn và ký sinh trùng là những nguyên nhân phổ biến của bệnh tiêu chảy nhiễm trùng. Cụ thể:

- Nguyên nhân do vi rút

Vi rút là nguyên nhân phổ biến nhất của bệnh tiêu chảy nhiễm trùng và chủ yếu liên quan đến bốn loại cụ thể:

  • Norovirus là nguyên nhân phổ biến nhất gây viêm dạ dày ruột do thực phẩm.
  • Rotavirus là nguyên nhân gây tiêu chảy phổ biến nhất ở trẻ em và là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong ở trẻ em ở các nước đang phát triển.
  • Adenovirus loại 40 và 41 là các loại phụ liên quan đến tiêu chảy và nằm trong số hơn 50 loại adenovirus mà con người biết đến (bao gồm cả vi rút cúm).
  • Astroviruses là nguyên nhân phổ biến gây tiêu chảy ở người già, trẻ em và những người có suy giảm miễn dịch.
Norovirus là nguyên nhân phổ biến nhất gây viêm dạ dày ruột do thực phẩm
Norovirus là nguyên nhân phổ biến nhất gây viêm dạ dày ruột do thực phẩm

- Nguyên nhân vi khuẩn

Tiêu chảy nhiễm trùng do vi khuẩn là tác nhân chính gây bệnh và tử vong trên toàn thế giới. Mặc dù ít phổ biến ở Mỹ hơn tiêu chảy do vi rút, nhiễm trùng các loại thường có thể dẫn đến bệnh lỵ do sự phát triển của loét và viêm trong ruột. Các nguyên nhân phổ biến nhất:

  • Salmonella enteritidis có thể gây tiêu chảy, sốt và co thắt trong vòng 12 đến 72 giờ sau khi tiêu thụ thực phẩm hoặc đồ uống bị ô nhiễm.
  • Escherichia coli (đặc biệt là E. coli O157) lây lan qua thực phẩm và các sản phẩm từ sữa bị ô nhiễm và có thể dẫn đến viêm đại tràng xuất huyết.
  • Shigella phổ biến cả ở Mỹ và trên thế giới, thường có thể gây tiêu chảy ra máu, đặc biệt là ở trẻ em trong độ tuổi mẫu giáo.
  • Campylobacter là một trong những bệnh nhiễm trùng do thực phẩm chứa vi khuẩn có thể gây tiêu chảy ra máu do viêm ruột cấp tính.
  • Nhiễm vi khuẩn Vibrio thường liên quan đến việc ăn hải sản sống hoặc sushi.
  • Staphylococcus aureus có thể gây tiêu chảy do chất độc của vi khuẩn tiết ra.
  • Clostridium difficile liên quan đến việc sử dụng kháng sinh, thuốc kháng sinh. Là nguyên nhân phổ biến nhất của bệnh tiêu chảy ở bệnh viện.
  • Yersinia là vi khuẩn gây bệnh dịch hạch và thường được tìm thấy trong các sản phẩm từ sữa.
Escherichia coli (đặc biệt là E. coli O157) lây lan qua thực phẩm và các sản phẩm từ sữa bị ô nhiễm
Vi khuẩn E. coli lây lan qua thực phẩm và các sản phẩm từ sữa bị ô nhiễm

- Nguyên nhân ký sinh trùng

Tiêu chảy nhiễm trùng do ký sinh hay còn được gọi là tiêu chảy ký sinh. Những sinh vật đơn bào này có nhiều dạng và thường được truyền qua nước uống bị nhiễm bệnh. Ba nguyên nhân phổ biến nhất của tiêu chảy ký sinh: 

  • Giardia lamblia được truyền qua từ thực phẩm bị ô nhiễm hoặc do tiếp xúc giữa người với người và có thể dẫn đến tiêu chảy trong vòng hai ngày sau khi bị nhiễm bệnh.
  • Entamoeba histolytica có liên quan đến lây truyền qua phân hay đường ăn uống và có thể gây tiêu chảy ra máu khi các vi sinh vật xâm nhập vào thành ruột.
  • Cryptosporidium là loại ký sinh trùng gây bệnh cả về đường hô hấp và đường tiêu hóa, được đặc trưng là đi phân lỏng.

Phòng ngừa tiêu chảy nhiễm trùng như thế nào?

Để tránh bị tiêu chảy nhiễm trùng phương pháp then chốt trong việc phòng ngừa là giữ vệ sinh tốt và rửa tay thường xuyên. Nên sử dụng xà phòng diệt khuẩn để vệ sinh tay. Dọn vệ sinh trong nhà tắm, nhà bếp và giữ vệ sinh thật tốt ở những vị trí chứa thực phẩm. 

Hãy rửa tay bằng xà phòng thường xuyên để bảo bản thân mình, bạn nhé!
Hãy rửa tay bằng xà phòng thường xuyên để bảo bản thân mình, bạn nhé!

Khi chế biến thịt hoặc các loại hải sản, nên được nấu chín kỹ. Rửa, sơ chế cẩn thận các loại trái cây, rau, củ. Không sử dụng các loại thực phẩm ôi thiu, ẩm, mốc. Tránh sử dụng các món đồ sống. Thớt, dụng cụ nhà bếp cần được vệ sinh thật kĩ sau khi tiếp xúc với thực phẩm sống.

Tiêu chảy nhiễm trùng cực kỳ nguy hiểm đặc biệt đối với trẻ em. Vì vậy, hãy yêu cầu trẻ giữ vệ sinh thật tốt để bảo vệ trẻ khỏi nguy cơ là nạn nhân của căn bệnh này.

Sinh viên Y Trần Sơn Trúc

Khoa Y - Trường ĐH Quốc gia TP.HCM

Theo Verywellhealth

ĐỪNG BỎ LỠ


Vui lòng đăng nhập hoặc đăng ký để được bình luận!

Move top