\
Bệnh ngày nay
04-06-2018 11:43

Ung thư gan, làm thế nào để nhận biết chính xác?

Ung thư gan được phân loại thành ung thư gan nguyên phát và ung thư gan thứ phát.

Ung thư gan nguyên phát là ung thư bắt nguồn từ gan, khác với ung thư gan thứ phát là loại ung thư từ một cơ quan khác của cơ thể di căn đến gan. Nhiều loại ung thư có thể di căn đến gan, trong đó thường gặp nhất là ung thư ruột, tụy, dạ dày, phổi hoặc ung thư vú. Điều trị và tiên lượng của ung thư gan thứ phát thường khác với ung thư gan nguyên phát

Ung thư gan được phân loại thành ung thư gan nguyên phát và ung thư gan thứ phát.
Ung thư gan được phân loại thành ung thư gan nguyên phát và ung thư gan thứ phát

Trên thế giới, ung thư gan nguyên phát đứng hàng thứ 5 ở nam giới và thứ 7 ở nữ giới trong các loại ung thư thường gặp và đứng hàng thứ 3 về nguyên nhân gây tử vong do ung thư. Tại Việt Nam, tỉ lệ nhiễm viêm gan siêu vi B trong dân số khá cao (15-20%) là nguyên nhân chính khiến ung thư gan nguyên phát đứng hàng đầu trong các loại ung thư thường gặp ở cả nam và nữ.

Nhìn chung, ung thư gan nguyên phát có tiên lượng xấu. Phẫu thuật cắt bỏ khối u là lựa chọn hàng đầu cho khả năng chữa khỏi cao nhất tuy nhiên chỉ có một số ít trường hợp còn có thể thực hiện được.

Nguyên nhân gây ung thư gan nguyên phát

Khối ung thư bắt đầu từ một tế bào bất thường mà nguyên nhân gây nên hiện tượng này hiện vẫn chưa được biết rõ ràng. Người ta cho rằng những tác nhân gây tổn thương hoặc thay đổi gen trong tế bào làm cho tế bào nhân lên một cách mất kiểm soát.

Hầu hết những bệnh nhân ung thư gan có ghi nhận một hoặc vài yếu tố nguy cơ sau:

  • Xơ gan: Là thương tổn tiến triển chậm gây ra sẹo xơ trong nhu mô gan. Có nhiều nguyên nhân gây xơ gan nhưng thường là do uống rượu và viêm gan siêu vi C. Tuy nhiên, chỉ một số ít bệnh nhân ung thư gan tiến triển thành ung thư gan.
  • Nhiễm viêm gan siêu vi B hoặc viêm gan siêu vi C lâu dài: Thông thường phải mất khoảng 20-30 năm sau khi nhiễm bệnh mới xuất hiện ung thư gan. Nhiễm viêm gan siêu vi rất phổ biến ở châu Á và châu Phi. Rất nhiều trẻ nhỏ ở đây nhiểm viêm gan siêu vi B, đó là lí do ung thư gan ở những vùng này thường gặp ở người trẻ tuổi.
  • Ăn phải một số chất độc hoặc độc tố: Ví dụ như aflatoxin, là chất thường bị dây nhiễm trong một số loại thực phẩm như hạt đậu phộng bị mốc. Vấn đề này chủ yếu xảy ra ở các nước đang phát triển.
  • Một số tình trạng viêm nhiễm kéo dài của đường ruột như viêm loét đại tràng, làm tăng nhẹ nguy cơ ung thư đường mật.
  • Một số bằng chứng cho thấy hút thuốc lá có thể làm tăng nguy cơ ung thư gan.
  • Nhiễm ký sinh trùng (sán lá gan): Chủ yếu xảy ra ở châu Phi và châu Á làm tăng nguy cơ xuất hiện ung thư đường mật.

Các triệu chứng của bệnh ung thư gan nguyên phát là gì?

Ở giai đoạn sớm, bệnh có thể không có triệu chứng gì. Khi bệnh tiến triển, các triệu chứng đầu tiên có thể khá mơ hồ và không đặc hiệu như cảm thấy không khỏe, khó chịu (buồn nôn), chán ăn, sụt cân và mệt mỏi. Nhiều người mắc bệnh ung thư gan nguyên phát đã có các triệu chứng liên quan đến xơ gan từ trước. Do đó, nếu đang bị xơ gan mà sức khỏe của bạn diễn tiến xấu đi khá nhanh thì có khả năng đã xuất hiện ung thư gan.

Khi ung thư tiến triển xa hơn nữa, các triệu chứng đặc hiệu có thể xuất hiện bao gồm:

  • Đau bụng ở vị trí của gan.
  • Vàng da và niêm mạc. Triệu chứng bắt đầu xuất hiện trước tiên ở tròng trắng của mắt sau đó vàng dần dần toàn thân. Vàng da xuất hiện do ung thư gây tắc nghẽn ống mật làm bilirubin không được bài tiết xuống ruột và thấm vào máu.
  • Ngứa.
  • Bụng to. Có thể do khối ung thư phát triển to hoặc do tụ dịch trong ổ bụng gây ra bởi các rối loạn chức năng gan.

Chẩn đoán và đánh giá ung thư gan

- Tầm soát ung thư gan

Thực hiện siêu âm và xét nghiệm alpha – fetoprotein (AFP) trong máu cách mỗi 6 – 12 tháng được khuyến cáo dành cho người có nguy cơ cao ung thư gan. Những người có  nguy cơ cao bao gồm người mắc bệnh xơ gan liên quan đến viêm gan siêu vi B hoặc C. Tầm soát giúp phát hiện ung thư gan ở giai đoạn sớm và do đó có cơ hội điều trị thành công.

Hình siêu âm bụng cho thấy nốt ung thư tế bào gan (HCC) ở gan trái
Hình siêu âm bụng cho thấy nốt ung thư tế bào gan (HCC) ở gan trái

- Đánh giá ban đầu

Nếu bị nghi ngờ ung thư gan, bạn có thể được đề nghị làm một số xét nghiệm. Mục đích của các xét nghiệm này nhằm:

  • Xác định rằng bạn có bị ung thư gan hay không. Nếu có thì xác định đây là ung thư gan nguyên phát hay ung thư gan thứ phát.
  • Đánh giá giai đoạn của ung thư. Xác định xem ung thư đã ảnh hưởng bao nhiêu phần gan và liệu đã có lan ra các cơ quan khác của cơ thể chưa?
  • Đánh giá tình trạng chức năng gan và sức khỏe chung của bạn.

Do đó, cần thực hiện một số các xét nghiệm bao gồm:

  • Siêu âm, CT scan hoặc MRI. Các xét nghiệm chẩn đoán hình ảnh này cho phép xác định chính xác vị trí và mức độ lan rộng của ung thư gan.
  • Sinh thiết gan. Bác sĩ thực hiện lấy một mẫu mô nhỏ và quan sát dưới kính hiển vi để xem các tế bào bất thường nhờ đó xác định loại ung thư.
  • Xét nghiệm máu giúp đánh giá chức năng gan và tình trạng sức khỏe của bạn.
  • Các xét nghiệm khác có thể được thực hiện nếu các xét nghiệm trên không không đủ để xác định rõ tình trạng bệnh của bạn. Ví dụ như nội soi ổ bụng (nhìn vào bên trong ổ bụng qua ống soi).

Các phương pháp điều trị ung thư gan nguyên phát

Các phương pháp điều trị chính của ung thư gan nguyên phát là phẫu thuật và hóa trị. Ngoài ra còn có một số kỹ thuật điều trị khác cũng có khi được sử dụng. Việc lựa chọn phương pháp điều trị tuỳ thuộc vào các yếu tố sau:

  • Vị trí của khối ung thư.
  • Giai đoạn của ung thư (kích thước và độ lan rộng của ung thư).
  • Tình trạng sức khỏe, đặc biệt là tình trạng chức năng gan (nhiều trường hợp ung thư gan có chức năng gan kém do xơ gan đi kèm).

Bạn cần thảo luận với chuyên gia về ung thư gan. Họ có thể cung cấp cho bạn những thông tin về ưu và khuyết điểm, tỷ lệ thành công, các tai biến có thể gặp của những phương pháp điều trị có thể áp dụng cho trường hợp ung thư của bạn.

Tiên lượng ung thư gan nguyên phát như thế nào?

Nhìn chung ung thư gan nguyên phát có tiên lượng xấu. Người mắc bệnh ung thư gan thường có sức khoẻ kém do xơ gan kèm theo. Chỉ một số ít bệnh nhân có cơ hội điều trị triệt để bằng phẫu thuật cắt bỏ ung thư gan hoặc ghép gan. Khi không còn điều trị triệt để được, các phương pháp khác chỉ có thể làm chậm tiến triển của bệnh.

Điều trị ung thư là một lĩnh vực đang phát triển. Nhiều phương pháp điều trị mới tiếp tục được nghiên cứu và phát triển nên các thông tin trên đây là rất chung chung. Các chuyên gia có thể cung cấp chính xác hơn các thông tin về đặc điểm bệnh lý, điều trị và tiên lượng cụ thể cho trường hợp của bạn.

Biên dịch: BS Lâm Xuân Nhã

Hiệu đính: BS Nguyễn Quốc Vinh

https://yhoccongdong.com/thongtin/ung-thu-gan-nguyen-phat/

ĐỪNG BỎ LỠ


Vui lòng đăng nhập hoặc đăng ký để được bình luận!

Move top